W niedzielę, 15 czerwca, Dom Konwersów w Kołbaczu na chwilę zamienił się w tętniące życiem średniowieczne skryptorium. Zorganizowane przez parafię warsztaty kaligrafii średniowiecznej Kołbacz przyciągnęły dzieci, młodzież i dorosłych. Dzięki temu wszyscy mogli wspólnie wyruszyć w fascynującą podróż do świata dawnych manuskryptów i sztuki pisania.
Śladami średniowiecznych mnichów
Już od pierwszych chwil uczestnicy mogli poczuć klimat dawnego klasztoru. W otoczeniu historycznego wnętrza edukatorzy opowiadali o dziejach pisma oraz narzędziach, jakimi posługiwali się średniowieczni mnisi. Ponadto pokaz dawnych przedmiotów codziennego użytku i uzbrojenia z XII wieku wprowadził wszystkich w realia epoki. Dzięki temu dzieci lepiej zrozumiały, jak wyglądało życie cystersów w Kołbaczu.
👉 Dowiedz się więcej o historii cystersów w Kołbaczu na stronie Fundacji Cystersów w Polsce.
Papier czerpany i pierwsze litery
Najwięcej emocji wzbudziła jednak część warsztatowa. Uczestnicy własnoręcznie ozdabiali papier czerpany, w którym zatopiono liście i zioła. W rezultacie powstały arkusze przypominające bogato zdobione karty średniowiecznych ksiąg. Gotowe prace posłużyły następnie jako podłoże do nauki kaligrafii. Dzieci z zapałem kreśliły pierwsze litery gęsim piórem, a przy tym uczyły się cierpliwości, uważności oraz estetyki.
Duch modlitwy i skupienia
Kaligrafia w średniowieczu była czymś więcej niż techniką pisania – była także aktem duchowym. Mnisi traktowali bowiem każdą literę jako wyraz modlitwy i skupienia. Co więcej, podczas warsztatów w Kołbaczu uczestnicy mogli poczuć ten sam rytm i atmosferę. W skupieniu zanurzali stalówki w atramencie, ćwiczyli precyzję ruchu i obserwowali, jak pod ich palcami powstają zdobne litery oraz inicjały.
👉 Więcej o średniowiecznej kaligrafii przeczytasz w opracowaniu Muzeum Kaligrafii i Historii Pisma.
Spotkanie pokoleń i żywa historia
Po zakończeniu zajęć otworzyliśmy dla uczestników budynek muzeum. Tym samym warsztaty zamieniły się w pełną wrażeń podróż w czasie. Wnętrza wypełniły się dziecięcą ciekawością oraz rozmowami o dawnym życiu zakonnym.
Wydarzenie okazało się więc nie tylko udaną lekcją historii, ale również inspirującym spotkaniem międzypokoleniowym. Rodziny opuszczały Kołbacz z uśmiechem, pierwszymi próbami kaligrafii i – co najważniejsze – z nową pasją, która może zaprowadzić je na kolejne wydarzenia z cyklu „Życie w Zakonie Cystersów”.
Zobacz także:
Wizyta mieszkańców powiatu stargardz. w Dawnych Zabudowaniach Opactwa Cystersów w Kołbaczu
Wizyta mieszkańców powiatu stargardzkiego w Dawnych Zabudowaniach Opactwa Cystersów w Kołbaczu
W dniu wczorajszym mieliśmy zaszczyt gościć grupę mieszkańców powiatu stargardzkiego, którzy przybyli do Kołbacza w ramach ścieżki edukacyjnej Stowarzyszenia WIR — Wiejskiej Inicjatywy Rozwoju. Wyjazd został zorganizowany przez Panią Małgorzatę Krysiak, za co składamy serdeczne podziękowania!
Po powitaniu uczestników oraz wprowadzeniu w problematykę dawnego opactwa cystersów, którego dokonała Anna Garzyńska , ks. Karol Karwowski przybliżył historię klasztoru i jego ogromne znaczenie dla dziejów naszych ziem zarówno w wymiarze religijnym, kulturowym, jak i gospodarczym.
Uczestnicy mieli okazję zobaczyć imponujące założenie średniowiecznego zespołu klasztornego, w tym m.in.: średniowieczną stodołę klasztorną, kościół opacki wraz ze spichlerzem i oryginalnym XVIII-wiecznym belkowaniem spichrzowym, część liturgiczną świątyni, gdzie czytelne są relikty architektury romańskiej przenikające się z dojrzałym gotykiem, najcenniejsze pamiątki, takie jak nadproże portalu z herbem książąt pomorskich, dom opata oraz pozostałości dawnego wirydarza klasztornego. Szczególne zainteresowanie wzbudził prawdziwy ewenement na skalę Polski, monumentalna ślepa rozeta na południowym frontonie kościoła klasztornego.
Zwiedzanie zakończyło się w gotyckim przyziemiu domu konwersów, gdzie zachowała się oryginalna sala konwentualna dwunawowa, sześcioprzęsłowa, przykryta krzyżowo-żebrowym sklepieniem gotyckim. To jedno z najlepiej zachowanych wnętrz klasztornych tego typu na Pomorzu, pozwalające niemal dotknąć życia średniowiecznej wspólnoty zakonnej.
Kolejnym punktem wizyty studyjnej dla naszych gości był VII- wieczny urokliwy kościół pw. Matki Bożej Wspomożycielki Wiernych w Żelewie w gminie Stare Czarnowo, który również wzbudził ogromne zainteresowanie zwiedzających.
Serdecznie dziękujemy organizatorom oraz wszystkim uczestnikom za obecność, żywe zainteresowanie historią i niezwykle miłą atmosferę spotkania!
Zapraszamy do Kołbacza miejsca, w którym można poczuć duchowe i materialne bogactwo średniowiecza oraz spotkać ludzi, którzy z pasją troszczą się o zachowanie i ożywianie tego wyjątkowego dziedzictwa.
Do zobaczenia w Kołbaczu!
Spotkanie robocze w Opactwie w Kołbaczu — przygotowania do konferencji naukowej
W dniu 16 marca 2026 r. w Pocysterskim Opactwie w Kołbaczu odbyło się spotkanie robocze poświęcone organizacji ogólnopolskiej konferencji naukowej planowanej na listopad 2026 r.
W spotkaniu uczestniczyli:
Anna Garzyńska— koordynator projektu i promocji pocysterskiego Opactwa w Kołbaczu z ramienia Archidiecezji Szczecińsko-Kamieńskiej,
ks. Grzegorz Chmiel — proboszcz Parafii w Kołbaczu,
dr Agnieszka Materne — wicedyrektor Instytutu Pedagogiki ds. kształcenia (Uniwersytet Szczeciński)
ks. prof. Mariusz Szajda — Uniwersytet Szczeciński,
ks. Andrzej Górski — doktorant Uniwersytetu Szczecińskiego,
ks. Karol Karwowski – przedstawiciel z ramienia KUL.
Konferencja organizowana jest przez Instytut Pedagogiki i Nauk Społecznych Uniwersytetu Szczecińskiego we współpracy z Instytutem Nauk o Sztuce Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II.
Celem wydarzenia będzie ukazanie pedagogicznych walorów sztuki oraz roli pedagogiki w jej upowszechnianiu i interpretacji, a także zaprezentowanie wyjątkowego dziedzictwa pocysterskiego Opactwa w Kołbaczu jako miejsca o szczególnym znaczeniu kulturowym i edukacyjnym. Konferencja ma również podkreślić rangę Opactwa jako przestrzeni zdolnej do pełnienia tej wzniosłej roli oraz promować je w skali regionalnej i ogólnopolskiej.
Spotkanie pozwoliło omówić perspektywy współpracy naukowej, strategię promocji kompleksu jako Pomnika Kultury oraz możliwości zaangażowania środowisk akademickich i szkolnych w działania na rzecz ochrony i popularyzacji dziedzictwa.
Kołbacz — miejsce, w którym historia, sztuka i edukacja spotykają się, by inspirować współczesność!